انتخاب خانه با روش تصمیمگیری چندمعیاره
انتخاب خانه و سرپناهی برای یک زندگی راحت و توام با آرامش موضوع مهمی است که برای داشتن یک تصمیمگیری موفق در این مورد، عوامل متعددی باید مورد بررسی قرار گیرند. از این رو، به نظر میرسد لازم است تا در فاکتورهای مورد نظر خود برای انتخاب خانهای مناسب با شرایط خانوادگی و بودجه مورد نظر، تجدید نظر کرد. فاکتورهای بسیاری وجود دارند که معمولا هنگام خرید خانه توجه زیادی به آنها نمیشود. غافل از اینکه پس از ساکن شدن در خانه و پس از گذشت چند ماه، به اهمیت این فاکتورها پی میبریم. به عنوان مثال، هنگام خرید ملک معمولا به همجواریها یا وضعیت محله توجه زیادی نمیشود. در حالی که وجود کاربریهای مختلف مانند مدرسه، مسجد، ادارات دولتی، بازار و غیره، در اطراف خانهی ما، هرکدام میتواند تاثیری مثبت یا منفی بر کیفیت زندگی داشته باشد. به عنوان مثالی دیگر، میتوان به پوشش دهی اپراتورهای تلفن همراه در ملک مورد نظر اشاره کرد که در هنگام خرید ملک مورد بیتوجهی قرار میگیرد و در ادامه مشکلات زیادی را برای ساکنین خانه به وجود میآورد.
حال شاید به نظر برسد که تعداد این فاکتورها بسیار زیاد و تصمیمگیری نیز بسیار سخت و از عهده خارج است. اما واقعیت این است که خرید خانه کار دشواری نیست اما نیاز است تا همه چیز را در مورد آن بدانیم و آگاهانه انتخاب کنیم خصوصا در زمانی که قیمت املاک هر روز رو به افزایش است. قیمتگذاری ملک کاری حساس میباشد که در این آشفته بازار املاک، نیازمند دقت ویژه است. اما با استفاده از روشهای مختلف و تصمیمگیریهای چند معیاره میتوان این راه را هموارتر کرد. البته این نوع تحلیلها نیازمند دانش و تخصص افرادی است که به طور مشخص در این حیطه فعالیت میکنند.
انسانها از دیرباز بدون اینکه تحلیلی داشته باشند به صورت غریزی میدانستند که تصمیم گیری چند معیاره چیست. در واقع از هنگامی که انسان بیش از یک انتخاب پیش روی خود دید شروع به MCDM کرد. این نوع تصمیمگیری که آن را بارها به صورت سنتی انجام دادهایم به معنای ارزیابی معیارها و انتخاب بین گزینهها با توجه به موقعیت ما است. از نظر تاریخی اولین کسی که تصمیم گیری چند معیاره را مطرح کرد «بنجامین فرانکلین» (Benjamin Franklin) در سال ۱۷۷۲ بود. او در پاسخ به یکی دوستانش که در حال انتخاب میان دو گزینه بود توضیح داد که باید مزیتهای هرکدام از دو گزینه را در نظر بگیرد، به آنها از نظر میزان اهمیتشان وزن بدهد و بعد گزینه سنگینتر را انتخاب کند. این اولین باری بود که شیوه تصمیمگیری در چارچوبی مشخص قرار میگرفت اما فقط در حالت مواجهه با دو گزینه اجرا شده بود. ۲۰۰ سال بعد محدودیت دو گزینه از بین رفت و متدهای مختلفی روی کار آمد که انتخاب از میان گزینههای مختلف را امکانپذیر کرد.
با استفاده از روش تصمیمگیری چند معیاره، بسته به میزان حساسیت مسئله از روشهای خاصی برای رسیدن به بهترین گزینه استفاده میشود. «تصمیم گیری چند معیاره» (Multi-Criteria Decision-Making) یا به صورت اختصاری (MCDM) در مواقعی انجام میشود که معیارهای مختلفی برای اولویتبندی و ارزشگذاری گزینهها وجود دارند و باید با توجه به آنها بهترین انتخاب را داشت.
اصل تصمیمگیری چند معیاره بر اساس وزندهی به گزینههای موجود و انتخاب سنگینترین گزینه است. MCDM برای انتخاب گزینه مناسب و حل مسئله با توجه به مسائل اقتصادی، شرایط سلامت و محاسبات ریاضی میپردازد. این شیوه تصمیم گیری در مقایسه با مدلهای سنتی دقیقتر است زیرا به صورت منطقی پاسخ درست را به دست میدهد و از شکستهای گروهی پیشگیری میکند.
تصمیمگیری چند معیاره دارای چهار بخش اصلی است:
• گزینههایی برای انتخاب: تعداد گزینهها در تصمیمگیری چند معیاره محدودیت ندارد. یعنی در یک تصمیمگیری میتوان تا هر تعداد که لازم باشد (دهها، صدها یا هزاران) گزینه احتمالی داشت.
• معیار ارزیابی: معیارهای ارزیابی یعنی سنجههایی که اهمیت دارند و براساس آنها گزینه مدنظر یافت میشود. این معیارها ممکن است کمی یا کیفی باشند.
• وزنها: روشهای مختلفی برای محاسبه وزن معیارها وجود دارد که با محاسبه آنها میتوان بین معیارهای مختلف ارتباطی معنادار ایجاد کرد.
• تصمیم گیرندگان: با توجه به موضوع پیش رو ممکن است تعداد تصمیمگیرندگان کم یا زیاد باشد ( از ۱ نفر تا هزاران نفر).
مراحل پیاده سازی تجزیه و تحلیل تصمیم گیری چند معیاره:
معمولا در تصمیم گیری چند معیاره پیچیدگیهایی وجود دارد که باعث میشود برای رسیدن به انتخاب بهتر، اطلاعات موجود را تجزیه و تحلیل کرد. گامهای پیادهسازی مدل جمع اوزان در تصمیمگیری چند معیاره با سیستم امتیازها برای بسیاری از فرایندها مفید هستند و تصمیمگیرندگان پس از تعیین معیار و وزندهی به هرکدام از آنها گزینههای موجود را بررسی میکنند. در جدول زیر گامهای تجزیه و تحلیل این متد شرح داده شده است. بنابراین میتوان با استفاده از این جدول به عنوان یک تصمیمگیرنده بیشترین استفاده را از MCDM برد و در تصمیمگیریهای مهم خود از آن غافل نشد.
در برخی از مواقع علاوه بر معیارهایی که در تصمیمگیری چند معیاره در نظر گرفنه میشود، عوامل تاثیرگذار دیگری نیز وجود دارند که روی تصمیم نهایی تاثیر زیادی میگذارند. در کل، تصمیمگیرندگان باید توانایی درک و تحلیل نتایج حاصل از MCDM را با در نظر گرفتن محدودیتهای مشخص داشته باشند. معمولا از این نتایج به عنوان اسناد قابل دفاع استفاده میشود.
تیم خانه پدیا با بررسی و تحلیل بیش از 400 آیتم، به افراد کمک میکند تا قیمت واقعی ملک مورد نظر خود را بدانند و بهترین انتخاب را با توجه به شرایط زندگی شخصی و اقتصادی خود داشته باشند. این تیم متشکل از افراد متخصص و آکادمیک میباشد که تحلیلها را با شاخصهای قابل درک برای عموم انجام میدهند. این تحلیلها در سه بخش کلان، میانه و خرد انجام میپذیرد. در هر یک از این بخشها، فاکتورهای مجزایی مورد بررسی قرار میگیرند. با کمک گرفتن از تیم خانه پدیا، اطمینان حاصل خواهد شد که قیمتگذاری ملک مورد نظر، با استفاده از روشهای علمی و تحلیلی انجام گرفته است. در نتیجه بودجه و سرمایه زندگی افراد که آن را برای خرید ملک در نظر گرفتهاند، به هدر نخواهد رفت.
